geschiedenis

Het Koninklijk Bommelshof

Het Koninklijk Bommelshof

Dat de eerste officiële Bommelsstoet doorging op Zotte Maandag 1950 (zonder koning) weten we allemaal. Het was trouwens Ephrem Delmotte, organisator en secretaris van de VVV, die de talrijke toeschouwers toesprak Waarom koos Delmotte voor een koning?

Misschien omdat alles in die periode een beetje rond ‘koningen’ draaide. In een Franstalig foldertje mij enkele jaren geleden overhandigd door Guy Devos, over een overeenkomst tussen syndicaten en de federatie van de textielindustrie uit 1913 staat o.a. dat ‘le jour des Rois’ een feestdag was en men op ‘le lundi parjuré’ (Zotte Maandag) maar tot 16u moest werken. Dat men in het toenmalige bekende restaurant ‘Lison’ een ‘menu des Rois’ kon bestellen en in de meeste toenmalige cafés een ‘koningskaarting’ op het programma stond. Ephrem Delmotte is opgegroeid in het café van zijn ouders ‘AU LOGEMENT GANTOIS’ in ’t Spillegem . Tijdens zijn jeugdjaren heeft hij er talrijke dergelijke kaartingen meegemaakt.

Demotte is als het ware opgegroeid met de ‘Zote Mondag’ en de ‘Bonmos’ …

Maar keren we nog even terug naar 1951. Er werd een vijf meters hoge troon opgetrokken voor de 'Koning van de Bonmos' (aan de gevel van Dr. Van Weymeersch op de Grote Markt). Na het drinken van een 'coupke' champagne gaf ‘Mamber’ een toespraak in het Nederlands, Frans en Ronsies. Om een 'dynastie der bonmos' te kunnen stichten vroeg hij een 'koningin'. Delmotte antwoordde: '.wel volgend jaar krijgt ge er één.'

Van toen af 'groeide' het Koninklijk Bommelshofs: 1952 een koningin, in 1953 een prins en in 1954 een prinses. Ondertussen waren er ook al heel wat 'pagekies' bijgekomen. Met de komst van de eerste koning kwam er meteen een Hofnar ( zie afzonderlijk artikel)

Later met de rechtstreekse verkiezing van een koningspaar was het tweede koppel in de uitslag automatisch het prinsenpaar. tot de gewezen prinsen zich wilden verenigen in een 'prinsengarde' (einde de jaren tachtig). De Raad der Bommels kon haar toestemming niet geven (teveel gelijkenis met Carnaval). De titel van prins en prinses werd dan maar afgeschaft. tot in 1999 de Raad der Bommels de titels van erejonker en eredame in het leven riep.

Sinds de rechtstreekse verkiezing van het koningspaar verdween ook de meters hoge troon en spraken de excellenties hun onderdanen toe respectievelijk vanop het balkon van het stadhuis of vanop een podium vóór het stadhuis.

Zo bestaat het huidig koninklijk hof uit: een koningspaar, een erepaar, enkele pagekies, en een hofnar. De laatste jaren worden eveneens het 'jeugd prinsenpaar' van het vorige bommeljaar tot het hof gerekend.

Hofnar aan het Koninklijk Bommelshof

Reeds in 1951 bij de aanstelling van de eerste Koning der Bommels, Roger Boursier (bijgenaamd ‘Mamber’) koos Ephrem Delmotte voor een hofnar: 'Klienen Buitsoo' (Richard Van Butsel - 1). Hij was 1,40m groot en voordanser van de Koninklijke Gilde St. Sebastien.

In 1955 werd Ghies Cosyns (de bekende kunstenaar uit Kwaremont -2) hofnar en bleef deze functie uitoefenen tot einde de jaren vijftig. Op 27 december 1956 was Ghies (in narrenkledij) aanwezig te Brussel om reuzenkind Angeeleki te laten dopen en overhandigde de VVV (met Ephrem Delmotte) een ‘weverskostuumpje’ aan Manneken-Pis.

In de jaren zestig was er nog sporadisch een hofnar zoals bv. Clement Tonneau (toenmalig lid van de Raad - 3) gedurende één of twee jaar! In de jaren zeventig verdween deze traditie definitief … tot in 1988 Koning Maxime Onijn de toelating vroeg aan de Raad der Bommels of hij zelf mocht zorgen voor een hofnar. Hij kreeg de toelating en het werden er zelfs twee: Kelly Onijn (later zelf Koning in 1992) en zijn vader André Onijn (later lid van de Raad). Van dan af mocht ieder koningspaar één of twee hofnarren zelf aanduiden. Een mooie aanknoping met een vroegere traditie.

Met de komst van Yves De Wolf (4) in de Raad der Bommels (1999) werd er gekozen voor een vaste hofnar uit eigen kring zoals in de beginperiode van Zotte Maandag.

Yves bleef deze functie uitoefenen tot zijn verkiezing als voorzitter van de Raad der Bommels (2009). Zijn plaats werd ingenomen door Raadslid Christophe Desmet (5) : de huidige hofnar.

Net zoals in de middeleeuwen mag ‘onze’ hofnar opmerkingen of handelingen stellen die buiten de dagelijkse normen vallen. Denk maar aan de jaarlijkse opdracht aan de Burgemeester. De wereld of het gezag op zijn kop zetten…

En dat doen alle ‘Bonmos' eigenlijk ook een beetje!